Na de verwoesting van Gaza wordt het tijd daar nieuwe nederzettingen te vestigen, zegt Israëlische minister van Defensie

„Wat voelt u als u het verwoeste Gaza zo ziet”, vroeg een journalist aan de Israëlische minister van Defensie Israel Katz (Likud) vanaf een versterkt militair punt in Gaza, uitkijkend op het omringende puin van verwoeste gebouwen. „Wat ik voel? Het voelt goed, godzijdank. Dit is allemaal het resultaat van doelbewust beleid”, antwoordde de minister.

Vergezeld door militairen en Israëlische journalisten van het rechtse televisiekanaal 14 bracht Katz afgelopen weekend een bezoek aan het door Israël ingenomen deel van Gaza. Hij kondigde de stichting van drie nederzettingen in het noorden van Gaza aan. Eerder had de extreemrechtse minister Bezalel Smotrich (Financiën) gezegd dat een dergelijk plan klaarligt. Toestemming van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu moet nog komen.

Israël heeft inmiddels circa 65 procent van de bezette Gazastrook militair ingenomen. In het resterende gebied – ten westen van de zogenaamde ‘gele lijn’ – zijn ongeveer twee miljoen Palestijnen samengedreven. Afgelopen december had Katz al gezegd dat Israël zich niet uit Gaza zal terugtrekken. 

Katz sprak over de vestiging van „Nahal-buitenposten” in Noord-Gaza, op de plek van voormalige illegale Israëlische nederzettingen die in 2005 werden ontmanteld. Dat zijn door militairen bemande nederzettingen – formeel om Israëls veiligheid te garanderen. Doorgaans vormen deze de opmaat naar nederzettingen waar burgers wonen.

In de jaren vijftig vestigde Israël tal van dergelijke Nahal-buitenposten aan zijn grenzen met Arabische buurlanden, waaronder rond Gaza – dat toen onder Egyptisch bestuur stond. Op die manier probeerde het te voorkomen dat Palestijnen in Gaza verzet zouden plegen, of zouden proberen terug te keren naar de dorpen en steden waaruit zij waren verdreven rond de stichting van Israël in 1948.

Na de oorlog van 1967 werden de Nahal-buitenposten een „veelgebruikte methode” voor kolonisatie in de door Israël bezette gebieden, zegt Dror Etkes van Karem Navot, een organisatie die het Israëlische landjepik op de Westelijke Jordaanoever monitort, telefonisch vanuit Jeruzalem.

Katz’ uitspraak dit weekend volgde op de aankondiging vorige week dinsdag van Smotrich dat het Israëlische veiligheidskabinet 1,3 miljard sjekel (circa 375 miljoen euro) toekent voor de bouw van 24 nieuwe illegale nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever.

Onder de ultrarechtse Israëlische regering die eind 2022 aantrad, en zeker sinds 7 oktober 2023, is de facto annexatie van de Westelijke Jordaanoever in een stroomversnelling gekomen. „Tientallen Palestijnse gemeenschappen zijn verdreven en honderden nederzettingen gesticht, waardoor de kaart van de Westelijke Jordaanoever volledig verandert”, zegt Etkes.

Naast zijn positie als minister is Smotrich via een positie bij Defensie ook „feitelijk de gouverneur van de Westelijke Jordaanoever” en heeft in die hoedanigheid „de realiteit ter plekke compleet veranderd”, ziet Etkes. „Hij kan doen wat hij wil.”

De coalitie van premier Netanyahu – inclusief Smotrich en zijn partij Religieus Zionisme – lijkt voor de verkiezingen in Israël die op 27 oktober worden gehouden, nog zoveel mogelijk Palestijns land te willen innemen.

Volgens Etkes moeten de uitspraken van minister Katz over de nederzettingen in Gaza in de context van die verkiezingen worden gezien, en van de interne verkiezingen binnen zijn Likud-partij. „Met zijn uitspraken probeert hij de meest ultranationalistische en extreme aanhangers van de partij aan te spreken.”

Uit een recent rapport van Kerem Navot en partnerorganisatie Peace Now blijkt dat er tussen 2023 en 2025 185 buitenposten zijn gesticht op de bezette Westelijke Jordaanoever, waar kolonisten vaak met enkele caravans een nieuwe nederzetting beginnen. Zogenaamde „boerderij-buitenposten” – waar kolonisten vee laten grazen op Palestijns land – nemen momenteel 18 procent van het grondbezit van de Westelijke Jordaanoever in.

De oprichting van buitenposten speelt een centrale rol in de annexatie van de Westelijke Jordaanoever en de gewelddadige verdrijving van Palestijnse gemeenschappen. „Kolonistengeweld is staatsgeweld”, concludeerde het mensenrechtenkantoor van de VN in een vorige week gepubliceerd rapport, een conclusie die Israëlische mensenrechtenorganisatie B’Tselem al eerder trok.

Volgens de Israëlische wet zijn buitenposten illegaal, maar in de praktijk worden deze op grote schaal door de regering gelegaliseerd en groeien uit tot volwaardige nederzettingen. Onder internationaal recht zijn zowel buitenposten als nederzettingen illegaal.

Premier Ariel Sharon bekijkt plannen voor nieuwbouw voor kolonisten uit Gaza waar nederzettingen ontruimd worden.

Een kolonist wordt weggedragen tijdens de ontruiming van Israëlische nederzettingen in Gaza in 2005.

Kolonisten stichten brand om de ontruiming van nederzettingen in Gaza te verhinderen.

Na de ontruiming werden gebouwen in de Israëlische nederzettingen gesloopt.

Tot 2005 waren er in Gaza 21 illegale Israëlische nederzettingen. Onder toenmalig premier Ariel Sharon werden deze ontmanteld. De Gazastrook wordt internationaal gezien als door Israël bezet gebied.

Het ontmantelingsbesluit werd ingegeven door de hoge militaire kosten om de nederzettingen te handhaven, en vanwege het beperkte geografische, demografische en religieuze belang van Gaza voor de kolonisten, legt Dror Etkes uit. Het was bovendien een manier om internationaal goede bedoelingen te tonen ten behoeve van andere belangen, waaronder de verdere kolonisatie van meer strategische delen van de bezette Westelijke Jordaanoever.

De woede onder rechtse Israëliërs over die ontmanteling was in 2005 al groot, maar is sinds 7 oktober 2023 toegenomen. Zij zien de terugtrekking als een fout, die heeft bijgedragen aan de door Hamas geleide aanval op het zuiden van Israël op 7 oktober 2023.

De uitbreiding van illegale nederzettingen staat haaks op de uitspraak van het Internationaal Gerechtshof in 2024 dat de Israëlische bezetting van Palestijns gebied in zijn geheel illegaal is, en zo snel mogelijk moet eindigen. De nederzettingen zijn in strijd zijn met het Palestijnse recht op zelfbeschikking, aldus het hof, en moeten ontmanteld worden.

Source: NRC — This article was automatically imported from the source. Read full article at original source →